SAMSUN-BATUM(SARP DEĞİL) EN ÇOK KİME YARAR, DOĞRU OLAN NE

Makale:Adnan ONAY

Uzun zamandan beri Rize’de bazı dostlarımız gayet iyi niyetle Samsun ile Sarp arasında demiryolu yapılması için gündem oluşturuyorlar. Üstelik bunu yaparken Erzurum’dan İyidere’ye inecek bir demiryolunun Rize ve Trabzon’u değil Türkiye’nin birçok Bölgesine, İlini birbirine bağlayacağını gözden kaçırıyorlar.

Yıllar öncesinden bu yana Trabzon Merkezli Doğu Karadeniz İhracaatçılar Birliği Trabzon Limanından Batum Demiryoluna bağlanacak bir demiryolu yapılmasını savunuyordu. Amaçları Trabzon-Batum üzerinden büyük bir coğrafyaya ihracat yapmaktı. Bu yol aynı zamanda yolcu taşıyacak olsa da bunu ikinci planda değerlendiriyorlardı.

Aynı şekilde büyük limana sahip olan Samsun’da da Sanayi ve Ticaret Odaları, Batum üzerinden ihracat yapmak için bu yolun Samsun Limanına kadar uzatılmasını istiyordu.Yani limanları uygun olan bu iki ilin Batum demiryoluna bağlanmak istemelerindeki amaç Gürcistan ve ötesine ihracat yapmaktı.
Şimdilerde Trabzon kamuoyu bu talebi seslendirmiyor. Şu günlerde kilitlendikleri tek proje Erzincan-Gümüşhane üzerinden Trabzon limanına bağlanmak..

Neden acaba?

Çünkü bu yol bahsettiğim gibi Trabzon limanını Türkiye’ye-Dünyaya bağlayacak..

Peki Trabzon bunu gerçekleştirmekle yetinecek mi? Elbette hayır. Bu sefer ikinci proje devreye girecek.

İkinci proje şu;

İyidere lojistik limanının aktif hale gelmesi için Rize kamuoyunun demiryolu istemesine Trabzon kamuoyu da destek vererek Trabzon Limanından, İyidere lojistik limanına bir kol verilmesi sağlanacak. Hatta her iki ilin kamuoyu, bu demiryolunun Batum demiryoluna bağlanmasının ihracatımız için zaruri olduğunu dile getirecek. Böylece Trabzon -Batum arası demiryolu tamamlanmış olacak. Ardından da Samsun limanının bu yola bağlanması için Samsun kamuoyu devreye girecek..

Özetle; görülüyor ki Samsun ve Trabzon’un asıl amacı yolcu değil, yük..Hedef de ihracatı artırmak. Doğaldır ki, Batum demiryolu ağına bağlanmayı bu bölgenin uzağında olan her il öncelikli olarak ticaret hacmini artırmak için ister.

Peki hangi proje en doğrusu;

Elbette en az maliyetlisi ve en fazla rantabl olanı. Bu da Sivas-Erzincan-Kars’a, oradan Kafkaslar’a uzanan bu yolun en yakın bir limana indirilmesi..

Bu doğrultuda bu yola en yakın ve en geniş hacimli liman İyidere lojistik limanıdır. Erzurum’dan-İyidere limanına inecek olan yol, Erzincan’dan, Trabzon limanına inecek yoldan çok daha kısa, daha az tünelli ve çok daha az maliyetlidir. Üstelik, Trabzon limanı demiryolu bağlantısının yükünü kaldıracak durumda değildir.

Yapılması gereken:Erzurum’dan İyidere limanına demiryolunu indirmek, buradan da Trabzon limanına ve Batum Demiryoluna birer kol vermektir. Zamanla Trabzon’dan da Samsun’a doğru bu ağı büyütmektir.

Aklın yolu bir. Ancak, Rize kamuoyu üzerine düşeni yapmadıkça devletin üzerine fazlalık yük binse de, doğru bir proje olmasa da Trabzon kendi menfaatine en uygun olanı Ankara’ya kabul ettirecektir..

Bu güne kadar hep öyle olmamış mı?